“Wanneer ziet politiek Nederland eindelijk eens het belang van muziek in?”
In de rubriek De Dirigent brengt Klankwijzer een portret van een dirigent of instructeur uit de amateurmuziek. Voor deze aflevering nodigde de redactie dirigent Lindy Karreman uit om haar licht te laten schijnen over de hedendaagse blaasmuziek
SAMENSTELLING: REDACTIE KLANKWIJZER
FOTO’S: STICHTING ONFK/LOTTE MEIRESONNE/EIGEN ARCHIEF
Wie is Lindy Karreman?
Ik ben 33 jaar en woon in Beverwijk samen met mijn man Koen. Geborgen en getogen in Zeeland, waar ik bij harmonie Apollo uit Wissenkerke mijn eerste noten op de hoorn blies.
Hobby’s buiten de muziek?
Ik hou ervan om mooie wandelingen te maken in de natuur, bijvoorbeeld in Schotland, Zwitserland of Oostenrijk, maar ook hier in Nederland op het strand of in de bossen. Verder lees ik graag een goed boek, duik ik graag naar mooie onderwaterlandschappen, en dans ik graag een salsa.
Wat betekent muziek in je leven?
Muziek is leuk, muziek maken is leuker, maar sámen muziek maken is het allerleukste wat er is! Muziek is saamhorigheid, samen werken voor hetzelfde doel, even geen andere dingen aan je hoofd, alleen maar heerlijk met muziek bezig zijn.
Hoe ben je in de muziekwereld terecht gekomen?
In het kleine Zeeuwse Wissenkerke was een voetbalvereniging en een muziekvereniging. Als vanzelfsprekend ging ik op beide. Het voetballen heb ik maar een jaar volgehouden, met muziek houd ik nooit meer op!
Wat trekt je aan in het vak van dirigent?
Een vereniging is een van de mooiste vormen van samenzijn die er is. Ik vind het prachtig dat mensen van allerlei leeftijden, beroepen en interesses samenkomen om samen live – in het echt!- muziek te maken. Ik hou van de samenwerking tussen orkest en dirigent, waarin we samen door concentratie, hard werken, en een grapje tussendoor, de muziek op een zo mooi mogelijke manier ten uitvoering brengen.

Had of heb je een voorbeeld?
Uiteraard heb ik vele voorbeelden! Een recent voorbeeld een opera met het Nederlands Philharmonisch onder leiding van de Italiaanse dirigent Enrique Mazzola. Valkuil in de opera is, net zoals in de musicalwereld, dat de voorstelling zo vaak gespeeld wordt, dat je op de automatische piloot gaat spelen/dirigeren. Maar deze man kon met één kleine handbeweging het hele orkest op scherp zetten. Hij had het hele orkest in de hand, maar straalde tegelijkertijd veel vertrouwen uit naar de spelers, waardoor je ook veel vrijheid kreeg. Een prachtige combinatie van eigenschappen!
Belangrijkste wijze les van je docent?
De eerste les die je van Danny Oosterman krijgt: ‘Dirigeren is helpen waar nodig’. De maat harken heeft geen zin, de muzikanten kunnen zelf ook prima tellen. Ik zeg tegen mijn orkesten wel eens dat mijn doel is om de dirigent overbodig te maken; als iedereen goed naar elkaar luistert, weet wat belangrijk is en écht samen muziek maakt, is een kleine arm- of oogbeweging vaak genoeg om de muzikanten te geven wat ze nodig hebben.
Ook heb ik ontzettend veel gehad aan de lessen van Bas Pollard. Door zijn uitspraken als “Pianissimo is zo zacht als je kan, niet zo zacht dat je het niet meer kunt” en “Bij twijfel, speel crescendo” heb ik de kunst van het samenspelen geleerd.
Hoe zou je je stijl willen omschreven?
Menselijk en educatief; ik hecht grote waarde aan de vereniging en de mens achter de spelers. Ik doe mijn best om iedereen actief bij de repetitie te betrekken en tot zijn recht te laten komen. Ik leg uit waarom ik vraag iets op een bepaalde manier te spelen, met als doel dat de spelers dit in andere, soortgelijke muziek, ook kunnen toepassen.
Wat raakt je in muziek?
Muziek is zo ontzettend veelzijdig; je kunt erop dansen, je kunt er vrolijk van worden, huilen, wegdromen, en noem maar op. Daarnaast kan het mij enorm raken als ik zie wat muziek met andere mensen doet. Ik heb lang in het Ricciotti Ensemble gespeeld, een (studenten)straatsymfonieorkest dat overal en voor iedereen de meest veelzijdige muziek speelt. Een van de vele prachtige momenten was toen countertenor Oscar Verhaar een Italiaanse aria zong in een zwaarbewaakte mannengevangenis. Een enorm grote man, van top tot teen onder de tattoo’s, kwam naar Oscar toe en zei: ‘Man, ik weet niet wat je zong, maar dit lied gaat over mij!’.

Waar heb je in je werk als dirigent een gruwelijke hekel aan?
Dat tegenwoordig de helft van de spelers meteen naar zijn telefoon grijpt als er met een deel van het orkest gerepeteerd wordt. Juist even een avondje géén telefoon is voor mij een grote meerwaarde van het samen musiceren! En mensen die geen notities maken, waardoor je als dirigent steeds hetzelfde moet zeggen.
Grootste succes/hoogtepunt als dirigent?
Ik kan van de kleinste dingen het meeste genieten! Een solo waarvan ik weet dat de speler die moeilijk vindt, die ineens vanzelf gaat op het concert, of een prachtig collectief crescendo of decrescendo.
Waar ik trots op ben, is dat mijn harmonie de Spaarnebazuin sinds 2017 is gegroeid van 17 naar 36 leden. Om mij heen zie en hoor ik steeds meer orkesten krimpen of zelfs omvallen. Daarom ben ik er erg trots op dat dit mooie orkest in die 8 jaar meer dan verdubbeld is in omvang!
Naar welke orkestbezetting gaat je voorkeur uit?
De afwisseling van harmonie en fanfare. Als ik een van de twee een poosje niet hoor, dan ga ik dat meteen missen. Met brassband heb ik als hoornist toch een mindere klik.
“Kinderen hebben geen vooroordelen over blaasmuziek en
vinden het heerlijk om een instrument te leren bespelen.
Je bent behalve dirigent ook actief als hoornist en docent. Hoe is het om zo veelzijdig bezig te zijn?
Al sinds mijn studie geef ik les, dirigeer ik en speel ik in allerlei orkesten en ensembles. Het leuke hiervan is dat het ontzettend veelzijdig is. Juist de combinatie van spelen, dirigeren en lesgeven maakt je creatief, veelzijdig en flexibel. Ik hou ervan om sámen muziek te maken: de energie en concentratie die vrijkomt als iedereen samenwerkt, is fantastisch.
Met het Epos Ensemble maak je muziektheatervoorstellingen voor kinderen. Wat moet ik me daarbij voorstellen?
Het Epos Ensemble (www.eposensemble.nl) is een blaaskwintet met de bezetting fluit, hobo, klarinet, hoorn en fagot. We nemen een kinderboek, verhaal of kinderliedje en maken daar samen met een regisseur en soms een acteur een voorstelling van. We spelen een combinatie van originele blaaskwintetmuziek, arrangementen en nieuwe muziek. Alles gaat uit het hoofd, zodat we niet het achtergrondkoortje zijn, maar echt actief deel uitmaken van de voorstelling. We spelen op scholen, bibliotheken, theaters, maar ook bijvoorbeeld in asielzoekerscentra. We spelen zo’n 70 voorstellingen per jaar door het hele land.
Je werkt dus ook veel met jeugd. Is de jeugd tegenwoordig nog wel warm te krijgen voor blaasmuziek?
Twee van mijn drie orkesten hebben ook een opleidingsorkest, in Heemskerk en Andijk. In Heemskerk geef ik ook instrumentlessen op scholen en op de muziekschool. Het fijne aan kinderen is dat ze erg open-minded zijn, geen vooroordelen over blaasmuziek hebben en het heerlijk vinden om een instrument te leren bespelen. Het is prachtig om te zien dat sommige kinderen bij binnenkomst de hele ruimte door stuiteren en nog geen tien tellen stil kunnen zijn, en na een poosje goed gemotiveerd en geconcentreerd en met veel plezier meespelen in het orkest.
De reden dat bij veel muziekscholen/muziekverenigingen de leerlingenaantallen teruglopen, is volgens mij vooral financieel. Individuele muziekles is duur, voor veel mensen onbetaalbaar, vooral als je meerdere kinderen hebt. De afgelopen jaren hebben politieke keuzes het culturele leven goed de das omgedaan, dat zie je terug op muziekscholen, bij verenigingen en op de conservatoria. Niet alleen lopen de leerlingenaantallen terug, het wordt ook steeds moeilijker om goede docenten te vinden, want er zijn steeds minder jongeren in Nederland die naar het conservatorium kunnen of willen, omdat ze het niveau niet hebben of omdat ze geen toekomst in de muziek zien.
Hoe zou de muzieksector de aantrekkingskracht op de jeugd kunnen verhogen?
Zoals gezegd, merk ik dat de jeugd (groep 5) erg enthousiast is over blaasinstrumenten. Het is verder aan de docent, vereniging en dirigent om de leerling gemotiveerd te houden, bijvoorbeeld door ze actief te betrekken in de muziekkeuze, en ze een actieve rol te geven tijdens repetities, zodat de leerlingen niet alleen hun noten spelen, maar ook actief nadenken over muziek en zo een mening vormen over muziek.
Verder is het aan de politiek om het belang van muziek in te zien. Niet alleen omdat sámen muziek maken het mooiste is dat er is, maar ook omdat muziek maken onwijs goed is voor ontzettend veel andere dingen. Kinderen leren naar zichzelf en elkaar te luisteren, kritische vragen te stellen, samenwerken, concentreren, functioneren in een groep. Ze leren omgaan met andere kinderen en mensen van andere leeftijden, achtergronden, interesses en beroepen, wat goed is voor hun algemene ontwikkeling. Ze voelen zich welkom en gewaardeerd, wat goed is voor het zelfvertrouwen. De lijst van voordelen is eindeloos. Wanneer gaat politiek Nederland dat toch eindelijk eens inzien?

Het tij begint te keren, maar toch is dirigeren nog altijd een mannenwereld. Het aantal vrouwelijke dirigenten staat niet in verhouding met het aandeel vrouwelijke muzikanten in de orkesten. Hoe komt dat?
Waarom het vak mannen meer aan zou trekken dan vrouwen, daarvan heb ik geen idee. Ik hou van mijn werk en kan het iedereen, ongeacht geslacht, aanraden! Zelf heb ik namelijk nog nooit hinder ondervonden van het ‘vrouwelijke-dirigent-zijn’. Af en toe krijg ik wel eens een bijzondere opmerking naar mijn hoofd geslingerd (geef ik toe, meestal door een man…), maar dan denk ik bij mezelf: ‘Tsja, je had deze opmerking ook voor je kunnen houden’. Tijdens mijn werk als dirigent heb ik nog nooit gedacht: ‘Goh, was ik maar een man, dan had ik dit vast wél voor elkaar gekregen’.
Ik vind overigens wel dat deze vraag ook aan mannelijke dirigenten gesteld moet worden, want zolang ‘wij’ vrouwen de minderheid zijn, zal dus ook alleen de minderheid het antwoord geven op deze vraag.
Hoe zou dit clichébeeld doorbroken kunnen worden?
Ik denk dat de tijd dat wel zal oplossen. Bij sommige verenigingen ben ik de eerste vrouw op de bok, bij andere verenigingen zijn andere dames mij voorgegaan. Ik merk weinig weerstand of onwil als ik voor een orkest sta. Over een aantal jaar heeft voor elk orkest wel een vrouw gestaan.
“Alle initiatieven die ontstonden tijdens corona om elkaar toch te zien,
hebben mij verzekerd dat de blaasmuziek niet zomaar omver geblazen kan worden.
Het credo van de Bond van Orkestdirigenten is life long learning. Wat doe jij aan je ontwikkeling?
Ik zou het heel tof vinden om over een tijdje een symfonieorkest te dirigeren. Daarnaast vind ik het belangrijk om de leden van mijn orkesten goed te leren kennen. Niet alleen artistiek een leider te zijn, maar ook de leden en de vereniging kunnen aansturen, adviseren en helpen met andere aspecten. Dus lees ik de laatste tijd veel over communicatie en psychologie. Afgelopen april ben ik bij de Hoda-coaching van Kevin Houben en Kathelijn Daenen geweest. Een erg leuke en leerzame ervaring!
Wat stoort je aan de huidige gang van zaken in de blaasmuziekwereld?
Het is jammer dat de zalen bij veel orkesten zo leeg blijven. Blijkbaar willen we – alle muzikanten – graag muziek maken en het liefst voor een volle zaal, maar zelf gaan we te weinig naar onze medemuzikanten luisteren. Ga naar concerten, geniet van de muziek van anderen!
Hoe zie je de toekomst van de blaasmuziek?
Niet zo somber als sommige anderen. Ik merk dat mensen die muziek maken, daar erg gepassioneerd over zijn. Ook denk ik dat we in de huidige, drukke, digitale tijd, juist verenigingen nodig hebben. Alle initiatieven die ontstonden tijdens corona om elkaar toch te zien, hebben mij verzekerd dat de blaasmuziek niet zomaar omver geblazen kan worden.
PASPOORT:
Naam: Lindy Karreman.
Geboortedatum: 14 mei 1992.
Geboorteplaats: Wissenkerke.
Woonplaats: Beverwijk.
Instrument: Hoorn.
Muziekopleidingen: Bachelor Hafa-directie in Amsterdam bij Danny Oosterman, Bachelor Hoorn in Amsterdam bij Herman Jeurissen, Master Hoorn in Antwerpen bij Rik Vercruysse.
Begonnen bij: Muziekvereniging Apollo uit Wissenkerke.
Dirigent bij: Harmonie de Spaarnebazuin Haarlem, Christelijke muziekvereniging Sursum Corda Andijk en Nova Orkest Heemskerk.
Overige functies/activiteiten: Freelance hoornist, docent hoorn en kleinkoper. Kindervoorstellingen met Epos Ensemble (www.eposensemble.nl).
Gepubliceerd: 25 dec 2025 - 11:29
Laatste update: 10 dec 2025 - 11:38